के प्रधानमन्त्री ओलीलाई भारतले साथ दिएकै हो ?

१३ जेठ, काठमाडौं। यतिबेला प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीलाई भारतले साथ दिएको विषय जोडतोडले उठिरहेको छ । नेपाल मामलाका जानकार भारतीयहरु नै ओलीलाई भारतको साथ मिलेको बताइरहेका छन् ।

प्राध्यापक एसडी मुनीले एक टेलिभिजन अन्तवार्तामा ओलीलाई भारतको साथ मिलेको बताए । उनले ओलीलाई साथ दिनु भारतको गल्ती हुने समेत टिप्पणी गरे । भारतीय जनता पार्टीका सांसद सुव्रमनियम स्वामीले ओलीलाई २८ वैशाखमा ट्वटी गर्दै ‘भारतको च्वाइस’ भने ।

नेपालका लागि भारतका पूर्वराजदूत रञ्जित रेले पनि हिन्दुस्तान टाइम्समा लेखमार्फत् ओलीलाई भारतले साथ दिइरहेको भन्दै त्यसको आलोचना गरेका छन् । भारतभित्रबाट ओलीलाई दरिलो साथ मिलिरहेको विषय आखिर किन आइरहेको छ ? के ओलीलाई वास्तवमै भारतले साथ दिइरहेको छ ? ओलीले भारतको चाहना पूरा गर्ने कार्य गरिरहेका छन् ? यो गम्भीर प्रश्न बनेको छ ।

मुनीकै भनाईलाई आधार मान्ने हो भने भारतले चीनको प्रभाव कम गर्ने हेतुले ओलीलाई साथ दिइरहेको छ । ओलीविरोधी गठबन्धनप्रति भारतले भरोसा गर्न सकिरहेको छैन । मुनीले माओवादी नेता प्रचण्डको चीनसँगको निकटता र नेपाली काँग्रेसका सभापति शेरबहादुर देउवा पनि केही रुपमा चीनको प्रभावमा परेको विषय उठाएका छन् । त्यसकारण पनि ओलीले साथ पाइरहेको उनको तर्क छ ।

विगतमा नेकपाको चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टीसँगको बढ्दो निकटताप्रति भारतले शतर्कता देखाएको थियो । दुई पार्टीबीच संयुक्त प्रशिक्षण समेत हुँदा भारत झस्किएको थियो । जसले प्रचण्ड र माधवकुमार नेपालप्रति भारत असन्तुष्ट बनेको खबरहरु बाहिर आएका थिए । तर, चीनसँग निकै निकटता बढाएका प्रधानमन्त्री ओली फेरि भारतसँग हात बढाउन पुगे । भारतबाट नेपालमा गत वर्ष चारवटा महत्वपूर्ण भ्रमणहरु पनि भए । त्यसपछि ओलीप्रति भारतको विश्वास बढेको घटनाक्रमले देखाउँदै लग्यो ।

ओली सरकार ढाल्न खोज्दा भारतले साथ नदिएको असन्तुष्टि प्रचण्डले अभिव्यक्तिबाटै देखाए । उनले भारतलाई ‘कम्फर्टेबल’ हुने सरकारको प्रसंग पनि उठाए । देउवाले त ओलीलाई भारतको ‘टाङमुनी छिरेको’ देखि ‘त्वंम शरणम्’ भएको आरोप लगाउन पुगे । ओलीप्रति भारतको साथ बढेको सन्देश र असन्तुष्टि भावका रुपमा यसलाई लिन सकिन्छ ।

सत्ता संघर्ष निर्णायक बिन्दुमा पुग्दा पटक पटक भारतबाट साथ नमिलेको बुझाई विपक्षी गठबन्धनमा देखिएको छ । महन्थ ठाकुरको कदममा दक्षिणकै रुझान रहेको विषय बाहिर नआएको होइन । ठाकुरको कदमले ओली सरकार पटक पटक टिकिरहेको छ । यसमा पनि भारतको भूमिका रहेको बुझाई विपक्षी गठबन्धनमा देखिन्छ ।

एकातर्फ, भारतले ओली सरकारलाई साथ दिएको भन्दै विपक्षी गठबन्धन असन्तुष्ट भए । अर्कोतर्फ, पोर्टफोलियो बिर्सिएर राजनीतिक दलका प्रमुख नेताहरु चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टीका विदेश विभागका अध्यक्षको नेतृत्वमा बेइजिङ टु काठमाडौं भर्चुअल बैठकमा सहभागी भए । सत्तारुढ दलबाट एमालेका महासचिव इश्वर पोखरेल बैठकमा सहभागी थिए ।

काँग्रेसले केन्द्रीय सदस्य नारायण खड्कालाई पोर्टफोलियो मिलाउने गरी सहभागी गरायो । तर, पूर्वप्रधानमन्त्री भइसकेका माओवादी अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल प्रचण्ड, जसपा अध्यक्ष उपेन्द्र यादवसमेत भर्चुअल बैठकमा सहभागी थिए । बैठकमा यस्तो सहभागिताप्रति अर्को छिमेकी मुलुकको चासो हुनसक्छ ।

वास्तवमा, नेपालको सत्ता संघर्षमा विदेशी चासोको भूमिकालाई बेवास्ता गर्न सकिदैन । भारत, चीन, अमेरिका, यूरोपेली युनीयन जस्ता शक्तिशाली मुलुक र संगठनहरुको चासो देखिएको छ । ओली र विपक्षी गठबन्धनबीचको सत्ता संघर्षमा नेपालका राजनीतिक दलका नेताको मात्र नभई विदेशी शक्तिको पनि भूमिका देखिएकै छ । त्यसमा भारत मात्रले भूमिका निभाइरहेको छैन । चीनले पनि खुलेर भूमिका निभाइरहेको छ ।

विगतमा चीनले नेकपा विवाद मिलाउन सक्रिय भूमिका खेलेको थियो । चिनियाँ राजदूत होउ यान्छी नेताहरुको घर घर दौडिएकी थिइन् । चीनबाट पनि एक टोली आएर तत्कालीन नेकपा छँदाका नेताहरुलाई भेटेको थियो । ओलीलाई त्यतिबेला चीनको दरिलो साथ मिलेको खुलेको थियो ।

यतिबेला फेरि ओलीलाई भारतको साथ मिलेको विषय बाहिर आएको छ । यसलाई बलिया देशहरु वर्तमान शक्ति र सत्तासँग जोडिएर रणनीतिक उद्देश्य पूरा गर्न खोजिरहेको रुपमा बुझ्न सकिन्छ । चीन होस् या भारत त्यही रणनीतिमा देखिएका छन् । नेपालको आन्तरिक राजनीतिमा बलिया देशको प्रतिष्पर्धा भने देखिदै गएको छ । उनीहरु वर्तमान सत्तासँग जोडिएरै आफ्नो रणनीतिक स्वार्थ पूरा गर्न देखिएका छन् ।

भर्खरै प्रकाशित

माधव नेपाल धेरै अघि बढेको ओलीको निश्कर्ष, एमाले एकताको सम्भावना…

काठमाडौं । नेकपा (एमाले) भित्रको आन्तरिक विवाद हल हुनेमा नेताहरु नै अन्यौलमा परेका छन् । अध्यक्ष तथा प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली र वरिष्ठ नेता माधव…

आरक्षण ब्राह्मणहरुले पनि पाएकै हुन् : नरेश रेग्मी

आरक्षण ब्राह्मणहरुले पनि पाएकै हुन। पढ्ने आरक्षण। यो देशमा सबैले पढ्ने आरक्षण कहाँ पाए र? ब्राह्मणहरुले वेद पढे। पुराण पढे। कर्मकाण्ड पढे र कर्मकाण्ड गरे।…

योगाको उत्पत्ति नैपालमै भएको हो, त्यतिबेला भारतको अस्तित्व नै थिएन…

काठमाडौं– प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ‌ओलीले योगको उत्पति नेपालमै भएको बताएका छन्। भारतले आफ्नो भूमिमा भएको दाबी गरेपनि त्यो समय उक्त देश नै अस्तित्वमा नरहेको उनको…

क्रिस्टियानो रोनाल्डो १४ सेकेन्डमा ९२ मिटर दौडे

युरोकप २०२० अन्तर्गत शनिबार राति जर्मनी र पोर्चुगलबीच ६ गोलको रोमाञ्चक खेल भयो । सम्भवतः यो खेल चालू युरोकपको समूह चरणकै रोमाञ्चक खेल बन्यो होला । पोर्चुगलका…

बन्यो अब मोटरबाटो पनि बन्ला नि : अध्यक्ष ढकाल

गुल्मीको बडिगाड खोलामा गत सात आठ बर्ष देखि अलपत्र परेको पुल निर्माणको कार्य कतिपय सम्पन्न भएका छन् ​भने कतिपय अन्तिम चरणमा पुगेका छन् । एउटै…