यस छ दक्षिण एसियाका साना मुलुकका अमेरिका र भारतको दौडधुप हुनुको कारण

काठमाडौं । पछिल्ला केही महिनायता दक्षिण एसियाका साना मुलुकमा भारतीय र अमेरिकी उच्च अधिकारीहरुको भ्रमण बाक्लिएको छ ।

अमेरिकामा राष्ट्रपति निर्वाचनको समयमा आउन अब एक हप्ता मात्रै बाँकी छ तर यतिबेला अमेरिकी उच्च अधिकारीहरु भने दक्षिण एसियाका साना मुलुकको भ्रमणमा आउँदैछन् ।

अमेरिका विदेश मन्त्रालयले विदेश मन्त्री माइक पम्पियोले भोलिदेखि अक्टोबर ३० सम्म दक्षिण एसियाली मुलुकहरु भारत, श्रीलंका र माल्दिभ्सको भ्रमण गर्ने घोषणा गरेको छ ।

सबैभन्दा पहिला भारतको भ्रमण गरी अमेरिकी विदेशमन्त्री पम्पियो अन्य मुलुकहरुको भ्रमणमा जाँदैछन् । यस अवधीमा उनले इन्डोनेसियाको समेत भ्रमण गर्नेछन् । विदेश मन्त्रालयले श्रीलंकामा इन्डो प्यासेफिक रणनीतकिो बारेमा छलफल गर्नेसमेत उल्लेख गरेको छ ।

यस अगाडि नै जापान भ्रमणमा आउँदा एसियाली मुलुकहरुको भ्रमण गर्ने तय भएपनि त्यसलाई सारिएको थियो ।

अमेरिका मात्र होइन्, भारतले पनि छिमेकी मुलुकहरुसँग कि भर्चुअल माध्यम, कि प्रत्यक्ष भेटघाट मार्फत संवाद अगाडि बढाइरहेको छ । गएका केही हप्तामा भारत र बंगलादेशको बिचमा परराष्ट्रमन्त्री तहको संवाद भएको छ भने त्यसभन्दा अगाडि कोभिडको संकटकै समयमा भारतीय विदेश सचिवले बंगलादेशको भ्रमण गरेका थिए ।

यसै बिचमा भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदी र श्रीलंकाका प्रधानमन्त्री महिन्दा राजापाक्षे बिच पनि भिडियो संवाद भएको छ । यति मात्र होइन, भारतीय अधिकारीहरुले भुटानको समेत भ्रमण गरिरहेका छन् ।

भारतीय खुफिया एजेन्सी रअका प्रमुखले भारतका सबै छिमेकी मुलुकको भ्रमण गरिरहेका छन् । दुई दिन अगाडि मात्रै उनले नेपालको भ्रमण गरेर फर्केका थिए ।

भारत र चीन बिच द्वन्द्व बढीरहेको तथा अमेरिका र चीनको बिच पनि द्वन्द्व चर्केको समयमा दुवै देशका अधिकारीहरुले दक्षिण एसियाका साना मुलुकहरुको भ्रमण गर्नुलाई निकै अर्थपूर्ण रुपमा हेरिएको छ । चीनसँगको सीमा विवादपछि पछिल्लो समयमा भारत अमेरिकासँग नजिकिएको छ । दक्षिण एसियाली मुलुकमा बढ्दो चिनियाँ प्रभाव भारत र अमेरिका दुवैलाई टाउको दुखाइको विषय हो ।

चीनसँग बढ्दो द्वन्द्वसँगै अमेरिकाले दक्षिण एसियाका साना मुलुकसँग इन्डो प्यासेफिक रणनीति (आईपिएस) अन्तर्गत साझेदारीलाई अझ बलियो बनाउने नीति अगाडि सारेको छ । सो नीतिको मुख्य उद्देश्य हो– यी मुलुकहरुमा चीनको प्रभावलाई कम गर्नु र नियममा आधारित अन्तर्राष्ट्रिय प्रणालीको प्रवर्द्धन गर्नु ।

ट्रम्प प्रशासनले बंगलादेश, श्रीलंका, माल्दिभ्स लगायतका अन्य मुलुकहरुसँग व्यापारिक मात्र होइन, इन्डोप्यासेफिक अन्तर्गत रणनीतिक साझेदारी पनि खोजिरहेको छ । अमेरिकाले भारतका छिमेकी मुलुकहरुमा चीनको प्रभाव कम गर्नका लागि पछिल्लो समयमा बढी फोकस गर्न थालेकोसमेत उल्लेख छ ।

अमेरिकाले छिमेकी मुलुकहरुमा प्रभाव बढाएसँगै आफ्नो छिमेक पहिलो नीति अन्तर्गत यी मुलुकहरुमा प्रभाव बढाउन सजिलो हुने विश्लेषण भारतीय अधिकारीहरुले गरेका छन् ।

अमेरिकी विदेशमन्त्रीले दक्षिण एसियाका साना मुलुकहरुको भ्रमण गर्न लागे पनि नेपाल भने प्राथमिकतामा छैन ।

सन् २००२ मा अमेरिकी विदेशमन्त्री कोलिन पावेलले नेपालको भ्रमण गरेयता कुनै पनि अमेरिकी विदेशमन्त्रीले नेपालको भ्रमण गरेका छैनन् । नेपालका परराष्ट्रमन्त्रीले भने सन् २०१८ को डिसेम्बर महिनामा अमेरिकाको औपचारिक भ्रमण गरेका थिए ।

भर्खरै प्रकाशित

एमाले सांसदहरुले तत्काल राजीनामा दिनुपर्छ : बाबुराम भट्टराई

सत्ता साझेदार जनता समाजवादी पार्टीका संघीय परिषद अध्यक्ष डा.बाबुराम भट्टराईले नेकपा एमालेका सांसदहरुलाई पदबाट राजीनामा दिन चुनौति दिएका छन् । पूर्वप्रधानमन्त्री समेत रहेका भट्टराईले संसदलाई…

पाइलट एजी शेर्पा : जस्ले ७३ जनालाई नयाँ जीवन दिए

काठमाडौं । एजी शेर्पा अर्थात् ७३ जना यात्रुको जीवन फर्काइदिने भगवान । ‘हामफाल्छौँ, नबाँचिनेरहेछ’ भनेर जीवन माया मारेर चिच्याउँने यात्रुको मुहारमा खुसी ल्याइदिए पाइलट एजी…

भारतको सीमामा ५० हजार चिनियाँ सैनिक, नियन्त्रण रेखामा ठूलो संख्यामा…

काठमाडौं। भारत चीन सीमा क्षेत्र पूर्वी लद्दाखको वास्तविक नियन्त्रण रेखा (एलएसी) मा चीनले ५० हजार सैनिक तैनाथ गरेको छ । यस क्षेत्रमा चिनियाँ सेनाले ठूलो…

परराष्ट्रमन्त्री अमेरिका पुगेपछि भने, ‘एमसीसी संशोधन हुन सक्दैन, जसरी पनि…

काठमाडौं । परराष्ट्रमन्त्री डा. नारायण खड्काले अमेरिकी सहयोग परियोजना (एमसीसी) संशोधन हुन नसक्ने बताएका छन् । संयुक्त राष्ट्रसंघको ७६ औं महासभामा भाग लिन न्युर्योक पुगेका…

विमानका यात्रुको अनुभव : एयर होस्टेसको आँखामा आँसु थियो, हामीले…

११ असोज, काठमाडौं । सोमबार काठमाडौंबाट उडेको वुद्ध एयरको विमान विराटनगर विमानस्थलमा अवतरण हुन नसकेपछि फेरि काठमाडौं फर्कियो । त्रिभुवन विमानस्थलमा पनि सहजै अवतरण हुन…